Τα χειρόγραφα του Ιπποκράτη

Η αξία του έργου του Ιπποκράτη, από την αρχαιότητα μέχρι της μέρες μας, μπορεί να χαρακτηριστεί μόνο ως ανεκτίμητη. Υπήρξε ο πρώτος ιατρός που συνέδεσε την ιατρική με την ηθική φιλοσοφία, διαφοροποιώντας τες ταυτόχρονα, απαλλάσσοντάς την όμως από τις προλήψεις και δεισιδαιμονίες της εποχής του, που ήθελαν τις ασθένειες - ιδιαίτερα τις επιδημίες - να οφείλονται στην οργή των θεών. Συστηματοποίησε λοιπόν την ιατρική βασισμένος στον ορθολογικό τρόπο σκέψης, για αυτό δικαίως πήρε τον χαρακτηρισμός "πατέρας της ορθολογικής ιατρικής". 

  

Ο Ιπποκράτης αναγνώριζε την σημασία της υγιεινής διατροφής για την διατήρηση της καλής φυσικής κατάστασης του ανθρώπου, αλλά και τον καθαρών συνθηκών ζωής. Ως εκ τούτου, έδινε ιδιαίτερη σημασία στην προστασία του περιβάλλοντος, επένδυε στο φαρμακείο της φύσης, ενώ απέφευγε να χορηγεί φάρμακα στους ασθενείς του, όταν δεν ήταν απολύτως απαραίτητα. Υποστήριζε ότι τα πάντα απαρτίζονται από τα 4 στοιχεία της φύσης (γη, νερό, φωτιά, αέρας) που δίνουν στα υλικά την σύστασή τους (ψυχρή, θερμή, υγρή, ξηρή). Ακόμη το σώμα του ανθρώπου θεωρεί ότι απαρτίζεται από 4 χυμούς (δλδ. υγρά): αίμα, φλέμα, κίτρινη και μαύρη χολή. Όταν αυτοί οι 4 χυμοί είναι σε σωστή ισορροπία, το άτομο είναι υγιές, αν όχι νοσεί. Διέκρινε μάλιστα τα στάδια μιας ασθένειας, κατανομή που διατηρείτε έως σήμερα: η νόσος κάποια στιγμή φτάνει σε ένα κρίσιμο στάδιο (κρίσις) από το οποίο εξαρτάται η έκβασή της, όπου είτε θα θεραπευθεί (λύσις), είτε θα οδηγήσει σταδιακά σε θάνατο. Όρισε όμως και μερικές ενδιάμεσες καταστάσεις όπως έξαρση, υποτροπή, παροξυσμός, κορύφωση, ανάρρωση κ.ά., ορολογία που χρησιμοποιείτε επίσης στη σύγχρονη επιστήμη. Στη θεραπεία εφάρμοζε το τρίπτυχο ασθενής, ασθένεια, ιατρός, κι εστίαζε ιδιαίτερα στον ασθενή, καθώς η παρέμβαση γινόταν εξατομικευμένα: κάθε ασθένεια εκδηλώνεται διαφορετικά στον καθένα και κάθε ξεχωριστός οργανισμός αντιδρά διαφορετικά σε αυτήν. Επίσης δεν παραμελούσε τον ψυχολογικό παράγοντα τον οποίο θεωρούσε υψίστης σημασίας, καθώς και την επαρκή ανάπαυση του οργανισμού. Όσον αφορά τις επιδημίες επέμεινε ότι οφείλονται σε μολυσμένα ύδατα, ακαθαρσίες, ποντίκια κι αρρώστους που έρχονται σε επαφή με υγιή πληθυσμό. 


Όσον αφορά τα έργα του, ο Ιπποκράτης φρόντιζε πάντα ό,τι έγραφε να τεκμηριώνεται επιστημονικά. Η μεθοδολογία του στηριζόταν στην κλινική παρατήρηση, την εμπειρία και τον ορθολογισμό. Σε αντίθεση με τη σχολή της Κνίδου, η Ιπποκράτειος σχολή στην Κω, δεν επικεντρωνόταν στη διάγνωση μιας ασθένειας, αλλά στην πρόγνωση. Έτσι, άνοιξε τον δρόμο για την ανάπτυξη της κλινικής πρακτικής κι εφάρμοζε συχνά πρωτοποριακές μεθόδους θεραπείας για την εποχή. Ακόμη, άξιος αναφοράς είναι ο όρκος του Ιπποκράτη, για τις διαχρονικές αξίες του, τον οποίο μέχρι σήμερα, απανταχού ιατροί δίνουν προκειμένου να ασκήσουν την Ιατρική. Ο Ιπποκράτης θεωρούσε την Ιατρική λειτούργημα, άμεσα συνδεδεμένο με την ηθική του ιατρού. Απαγόρευε στον ιατρό να δώσει φάρμακο για ευθανασία ή αποβολή ή για οποιονδήποτε άλλο σκοπό για προσωπικό όφελος δικό του ή κάποιου τρίτου, κι επέβαλε τον ενάρετο τρόπο ζωής, την εχεμύθεια (ιατρικό απόρρητο) και την μετάδοση των γνώσεών του σε όποιον ενδιαφέρεται πραγματικά.

 


Από όλα αυτά γίνεται φανερή η χρησιμότητα των χειρόγραφων του Ιπποκράτη, πολλά εκ των οποίων έχουν σωθεί έως τις μέρες μας, χάρη στις επίμονες και χρονοβόρες προσπάθειες των μοναχών ανά τους αιώνες, μεταξύ άλλων ανεκτίμητης αξίας κλασικών κειμένων. Επειδή μάλιστα τα περισσότερα από το αρχαιοελληνικά κείμενα δεν φέρουν τίτλο, χρειαζόταν να τους δίνεται ένας αργότερα - σύμφωνα πάντα με το περιεχόμενό τους - ώστε να γίνει ευκολότερη η ταξινόμηση. Σε πολλές Μονές του Αγίου Όρους σώζονται ποικίλα έργα της αρχαίας ελληνικής γραμματείας. Ποικίλα ιατρικά χειρόγραφα βρίσκονται και συντηρούνται στην Μονή Μεγίστης Λαύρας (4 χειρόγραφά του Γαληνού Ω69, Ω70, Ω71 κι Ω72, 2 χειρόγραφα Ιπποκράτους «Αφορισμοί» Ω68 κι Ω69, 3 σπάνια χειρόγραφα του Αέτιου Αμηδινού - προσωπικού ιατρού του Ιουστινιανού, Ω63, Ω64 κι Ω65, τη «Βοτανική» του Διοσκουρίδη - έργο όνειρο κάθε φαρμακοποιού και βοτανολόγου, εικονογραφημένο με ανεξίτηλες μικρογραφίες). Στηριγμένοι σε αυτές τις καταγραφές, συνεχίζουμε μέχρι σήμερα τον δύσκολο, αλλά ωφέλιμο αγώνα για υγιεινό κι ενάρετο τρόπο ζωής, που οδηγεί τόσο σε σωματική όσο και πνευματική ευεξία. 

Προϊόντα
φυσικής φροντίδας
& περιποίησης

Τηλεφωνικές παραγγελίες

Για τηλεφωνικές παραγγελίες
μπορείτε να καλείτε στα τηλέφωνα:
σταθερό: +30 2117700120
κινητό: +30 6972552463

Καλάθι ΑγορώνX